Opgroeien

Verwondering

Wat kon het toch prachtig zijn, die kindertijd! Er is niets als de verwondering die een kind kan hebben voor iets dat een volwassene alleen nog ziet als een alledaagse gebeurtenis. Helaas beleven velen van ons die verwondering alleen nog in afgezwakte vorm via hun eigen kinderen.

Sinterklaasmagie

Ieder jaar keek ik vol verwachting uit naar het sinterklaasfeest dat thuis uitbundig werd gevierd met cadeautjes die overal in huis werden verstopt. Tien nachtjes van tevoren begon het aftellen, waarna de voorpret werd opgeschaald met het zetten van de schoen en de eerste minicadeautjes die een voorbode waren voor het hoogtepunt, die ene mooiste avond van het jaar. Spelen met het pas verkregen splinternieuwe speelgoed zorgde voor een flinke dosis napret. Sinterklaasavond en mijn kinderhartje waren vervuld van magie. Geloven in een fantasiewereld werd met het kinderfeest toegestaan en zelfs aangemoedigd, door onschuldige zieltjes in een grote maar goedbedoelde leugen mee te nemen. De magie ging gepaard met een intens geluk waarmee niets te vergelijken is. De magie die abrupt uit mijn leven weggetrokken werd toen de leugen werd ontmanteld. Plotseling hoorde ik bij de kinderen die te groot waren om in die fantasiewereld achter te blijven. Ik hoorde mijn broer nog roepen: “Ik weet iets dat jij niet weet!”. Plotseling viel alles op zijn plek. Vol verbazing over het feit dat ik al die jaren voor de gek gehouden was terwijl ik niets door had, terwijl mij verre van duidelijk was waarom, werd ik gedwongen om een groot stuk van mijn fantasiewereld van het ene op het andere moment los te laten. Want nu kende ik de Waarheid. En die beviel mij niets: ik kon niet begrijpen dat volwassenen ons iets gaven dat ons zó gelukkig maakte, om het vervolgens weer koelbloedig uit onze handen te trekken. Geen sinterklaasavond is meer hetzelfde geweest. Ik genoot van de gezelligheid met de familie en de mooie cadeautjes, maar de verwondering ebde elk jaar verder weg. Intense vreugde maakte plaats voor een oppervlakkig gevoel waarbij alles alleen nog leek te draaien om het materiële aspect dat overbleef. Eén van de eerste stappen naar volwassenheid.

Blijven verwonderen

Opgroeien is soms best moeilijk geweest voor mij. Ik was een laatbloeier, en ik had vaak het gevoel dat ik door de buitenwereld werd gedwongen om iets te doen waar ik helemaal geen zin in had. Ik wilde gewoon tekenen. In diepe of vers opgevroren plassen stampen. Genieten van het lichtjesfestijn wanneer ik achterin de auto zat en het donker was; een voorbijflitsende auto of lantaarnpaal werd hiermee tot iets heel bijzonders. Ik wilde naar de maan, de wolken en naar het behang staren om gezichtjes te ontdekken. Gezichten die ook wel eens een minder goed humeur leken te hebben. Als klein meisje was ik ’s nachts regelmatig angstig. Alle objecten met oogjes (lees: knuffels en afbeeldingen) moesten uit mijn slaapkamer verwijderd worden, omdat ik geloofde dat ze ’s nachts tot leven kwamen. Een levendige fantasie zorgt voor grote vreugde maar ook voor grote angst, omdat de mogelijkheden eindeloos zijn. Met de wetenschap dat het sinterklaasfeest fictie was, kwam ook het besef dat er steeds minder van mijn fantasiewereld zou overblijven naarmate ik ouder werd. Ik keek ergens wel uit naar het volwassen leven, omdat ik het dan steeds meer zelf voor het zeggen zou hebben. Maar in de loop der jaren vond er steeds een grotere afvlakking plaats van mijn gevoel en mijn vrije geest voelde steeds verder ingeperkt; er kwamen meer en meer verplichtingen bij en de tijd leek steeds schaarser te worden. Het komt nog wel eens voor dat ik de tijd neem om dwarrelende sneeuwvlokjes te volgen en te genieten van de willekeurige kronkels die zich vormen wanneer de regen langs het raam naar beneden glijdt. Maar momenten als deze lijken tegenwoordig niet zomaar meer te ontstaan. Het is een kwestie geworden van kiezen waar je aandacht aan geeft.

Alles is nieuw

Ik hoef maar naar Joanna haar ogen te kijken om te zien dat alles voor haar interessant is. Een eenvoudig geluid, een kleur of een voorwerp weten haar aandacht vanzelf totaal te absorberen. Alles is nieuw en overal zijn mogelijkheden. Ze probeert en ontdekt, staat voor alles open en wil in ieder opzicht deelnemen aan deze wereld. Stilzitten is er weinig bij; er moet gespeeld, bewogen en aangeraakt worden. Ze neemt me mee in haar belevingswereld, waardoor een gedeelde vreugde ontstaat. Wat kijk ik uit naar de sinterklaasavonden met haar, en de momenten dat ze me zal herinneren aan mijn eigen momenten waar mijn fantasie het vroeger overnam. Waar de barbiepoppen hun eigen leven gingen leiden en waarin er geen schaamte was, en ieder moment nieuw voelde. Ik zie nu in hoe belangrijk een ongehaast leven is waar de schijnbaar nutteloze dingen juist een belangrijke functie hebben en de kleine dingen in werkelijkheid heel groot zijn. En dat je niet uit het oog moet verliezen hoe fijn het is om te ‘spelen’ en in je op te nemen wat je om je heen ziet. Dat je niet steeds verkrampt overuren zou moeten maken op kantoor maar dat het belangrijk is om frisse herfstlucht op te snuiven, hardop te lachen om niks en grapjes uit te halen.

Hopelijk zal ik Joanna, op de dag dat ze haar fantasie lijkt te zijn verloren, herinneren aan de tijd dat zij míj herinnerde aan mijn kindertijd, en dat het, ook als volwassene, nooit te laat is om je weer kind te voelen. Nu weet ik dat het ‘sinterklaasgevoel’ me niet door mijn ouders werd gegeven, maar dat dit ontstond door de fantasie die ik zelf keer op keer wist te voeden.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *